Nazywam się Sławomir /Sławek/ Pastuszka. W sierpniu 2020 roku skończyłem 30 lat.
Urodziłem się, wychowałem i od grudnia 2019 roku ponownie mieszkam w Pszczynie na Górnym Śląsku. W latach 2009-2019 mieszkałem w Krakowie.
Jestem historykiem-judaistą, genealogiem, nauczycielem i społecznikiem.
Liczne pasje wprowadzają wiele radości do mojego życia.

W 2009 roku ukończyłem III Liceum Ogólnokształcące w Pszczynie i podjąłem studia na kierunku historia ze specjalnością historia i kultura Żydów w Katedrze Judaistyki Uniwersytetu Jagiellońskiego. Ukończyłem je w 2014 roku już w Instytucie Judaistyki, a pracę licencjacką pt. Hebrajskie inskrypcje nagrobne z lat 1945-1949 na nowym cmentarzu żydowskim przy ul. Miodowej w Krakowie napisałem pod kierunkiem dr hab. Magdaleny Ruty. W tym samym roku w macierzystej jednostce rozpocząłem studia magisterskie na kierunku judaistyka. W 2016 roku ukończyłem je z wyróżnieniem, a pracę magisterską pt. Zachowane wystroje malarskie i sztukatorskie synagog w Polsce napisałem pod kierunkiem dra hab. Leszka Hońdo. W 2016 rozpocząłem studia doktoranckie na Wydziale Historycznym UJ. 26 kwietnia 2019 roku otworzyłem przewód doktorski. Rozprawę pt. Cmentarz żydowski w Pszczynie jako zjawisko kulturowe Żydów górnośląskich przygotowuję pod kierunkiem dra hab. Leszka Hońdo.

Od 2005 roku jestem społecznym opiekunem cmentarza żydowskiego w Pszczynie – miejsca spoczynku sześciu pokoleń mojej rodziny – gdzie w większości z własnych funduszy prowadzę zaawansowane prace porządkowe i renowacyjne, które doprowadziły do tego, że bez wątpienia nekropolię tę zaliczyć już można do najlepiej zachowanych i utrzymanych na Górnym Śląsku.
Swój wolny czas poświęcam także na porządkowanie i/lub dokumentowanie innych żydowskich nekropolii, m.in. w Bieruniu, Czechowicach-Dziedzicach, Gliwicach, Koźlu, Krakowie, Sośnicowicach czy Zalewie. Docelowo w moich planach jest dokładne udokumentowanie wszystkich cmentarzy żydowskich na historycznym terenie Górnego Śląska, tak jak to zrobiłem chociażby w Pszczynie.

Za swoją działalność zostałem doceniony w Pszczynie otrzymując m.in. statuetkę Wolontariusza Roku (2013), statuetkę Pszczyńskiego Wybrańca – Nagrodę Burmistrza Pszczyny w dziedzinie kultury (2014) i Nagrodę Starosty Pszczyńskiego w dziedzinie kultury (2021). W 2016 roku otrzymałem nominację do prestiżowej Nagrody POLIN przyznawanej przez Muzeum Historii Żydów Polskich.

Laureaci i nominowani do Nagrody POLIN 2016, fot. M. Starowieyska
Wręczenie Nagrody Starosty Pszczyńskiego w dziedzinie kultury

Moje zainteresowania badawcze to przede wszystkim epigrafika hebrajska, cmentarze żydowskie, malarstwo synagogalne, materialne dziedzictwo żydowskie, genealogia, historia i kultura Żydów górnośląskich oraz historia Żydów w Polsce po 1945 roku. W swoim dorobku posiadam 8 książek i ponad 150 artykułów. Współpracuję z licznymi instytucjami, szkołami i organizacjami, dzieląc się swoją wiedzą podczas wykładów i jako ekspert z zakresu judaistyki, cmentarzy żydowskich, historii i epigrafiki hebrajskiej. Chętnie podejmuję i wspieram wszelkiego rodzaju działania mające na celu popularyzację wiedzy historycznej, a także poprawę stanu cmentarzy żydowskich, przede wszystkim na Górnym Śląsku. Jako członek bractwa Chewra Kadisza m.in. opiniuję w oparciu o religijne prawo żydowskie wnioski kierowane przez różne instytucje i osoby prywatne do Gminy Wyznaniowej Żydowskiej w Katowicach w sprawie różnego rodzaju prac podejmowanych na cmentarzach żydowskich.

W 2015 roku wydałem jako redaktor naczelny ostatni numer kwartalnika naukowego haZamir, z którym wcześniej współpracowałem. W jego miejsce w 2016 roku stworzyłem pismo naukowe Judaista. Będąc do 2017 roku jego redaktorem naczelnym, wydałem 3 numery. Nadałem pismu wysoki poziom, który jest utrzymywany przez obecną redakcję. Od 2011 roku współpracuję z lokalnym pismem „Głos Pszczyński”, regularnie publikując na jego łamach artykuły poświęcone pszczyńskim Żydom.

Od 2010 roku współpracuję także z Urzędem Miejskim w Pszczynie przy organizacji corocznych Spotkań z Kulturą Żydowską, w trakcie których prowadzę wykłady historyczne oraz oprowadzania po cmentarzu żydowskim i starówce śladami Żydów. Mimo szesnastu edycji impreza cieszy się niesłabnącą popularnością miłośników pszczyńskiej historii.

Od najmłodszych lat angażuję się w życie społeczne, religijne i kulturalne społeczności żydowskiej w Polsce. Jestem członkiem Gminy Wyznaniowej Żydowskiej w Katowicach, działającego w jej ramach bractwa Chewra Kadisza, a także Towarzystwa Społeczno-Kulturalnego Żydów w Polsce. Jako szczególny rodzaj misji traktuję pomoc najstarszym członkom naszej społeczności, przede wszystkim nielicznym już ocalonym z Zagłady. Od kilku lat – w podzięce za bezinteresowną pomoc – pełnię honorową funkcję asystenta zarządu krakowskiego oddziału Stowarzyszenia Dzieci Holocaustu. W latach 2013-2020 pracowałem jako nauczyciel kultury żydowskiej w E-Szkole Lauder Polska

fot. Arkadiusz Ławrywianiec / areklawrywianiec.com